وضعیت استفاده از کریپتو‌ کارنسی و بلاک‌چین در کشورهای مختلف جهان در سال 2018

وضعیت استفاده از کریپتو‌ کارنسی و بلاک‌چین در کشورهای مختلف جهان در سال 2018

مقدمه

این گزارش بر مبنای تحقیقات انجام شده توسط کتابخانه کنگره آمریکا در سال 2018 آماده شده است. در گزارش قبلی کتابخانه کنگره آمریکا 40 کشور بررسی شده بودند، اما از آن‌جا که در 4 سال اخیر حوزه کریپتو کارنسی بسیار همه­‌گیرتر شده است، در این گزارش 130 کشور جهان در خصوص سیاست­‌گذاری­ آن‌ها در حوزه بلاک­‌چین و کریتوکارنسی بررسی شده‌اند. همچنین اصطلاحات مورد استفاده در کشورهای مختلف متفاوت است: در استرالیا، تایلند و آرژانتین (digital currency)، در کانادا، تایوان و چین (virtual commodity)، در آلمان (crypto-token)، در سوئیس (payment token)، در ایتالیا و لبنان (cyber currency)، در کلمبیا و لبنان (electronic currency)، و در هندوراس و مکزیک (virtual asset).

یکی از جنبه‌های مهم بررسی، اطلاع­‌رسانی و هشدار دولت­‌ها برای سرمایه­‌گذاری در بازار کرپیتو می­‌باشد که عموما توسط بانک مرکزی کشورها انجام می­‌شود و  بر اساس ناپایداری حوزه کریپتو و این واقعیت است که بسیاری از شرکت‌هایی که این تراکنش‌­ها را ارائه می‌کنند قانون مدار نیستند، همچنین بسیاری از تراکنش‌های کریپتو برای اهداف تروریسم و کلاهبرداری استفاده می‌شود. البته برخی کشورها مثل کانادا و استرالیا قوانینی برای کنترل این موضوعات و تسهیل انجام تراکنش­‌ها وضع کرده‌­اند.

وضعیت استفاده از کریپتوکارنسی و بلاک‌چین در کشورهای جهان

سیاست گذاری‌­ها متفاوت بوده است. برخی کشورها مثل الجزایر، بولیوی، مراکش، نپال، پاکستان و ویتنام، هر نوع فعالیتی در حوزه کریپتوکارنسی را ممنوع کرده‌اند. قطر و بحرین شهروندهای خود را از فعالیت در این حوزه در داخل کشورشان منع کردند، اما خارج از مرزهای کشور مشکلی نیست. برخی کشورها نیز نظیر بنگلادش، ایران، تایلند، لیتوانی، لسوتو، چین و کلمبیا، شهروندهای خود را از سرمایه گذاری در حوزه کریپتوکارنسی منع نکردند اما محدودیت­‌های غیرمستقیم از طریق منع فعالیت موسسات مالی در داخل مرزها برای فعالیت در حوزه کریپتوکارنسی اعمال می­‌نمایند.

تعداد بسیار اندکی از کشورها، ICO هایی را ایجاد کردند که از کریپتوکارنسی برای افزایش سرمایه خود استفاده میکنند. در این خصوص بعضی کشورها نظیر چین، پاکستان و ماکائو کاملا آنها را ممنوع کردند، اما اغلب کشورها روی تنظیم مقررات در این موارد تمرکز دارند. در بسیاری از این موارد، مقررات این ICO ها خیلی به نحوه طبقه‌­بندی آن‌ها بستگی دارد. مثلا در نیوزلند محدودیت­‌های خاصی ممکن است روی  برخی ICO ها اعمال شود بر مبنای اینکه آیا آن‌ها در گروه دارایی­‌های امنیتی، سرمایه­‌گذاری یا وام طبقه­‌بندی شده باشند. همچنین در هلند نیز طبقه بندی ICO ها روی وضع قوانین مربوط به آنها موثر است.

همه کشورها نوآوری فناوری بلا‌‌ک‌­چین را به عنوان یک تهدید نگاه نمی­‌کنند، اگر چه به دلایل مختلف این رای را داشته باشند. برخی کشورها اگر چه میل به قانونی­شدن این موضوع ندارند، اما پتانسیل پشت فناوری این موضوع را می­‌بینند و تمایل به جذب سرمایه برای ایجاد ابزارهایی برای ارتقا و بهینه­‌سازی موضوع بلاک­‌چین و کریپتوکارنسی را دارند. اسپانیا، بلاروس، جزایر سایمون و لوگزامبورگ ازین دسته اند. برخی کشورها می‌خواهند که جلوتر بروند و سیستم­‌های با مالکیت خودشان را در حوزه کریپتوکارنسی توسعه دهند. کشورهایی نظیر جزایر مارشال، ونزوئلا،  اعضای عضو بانک (Eastern Caribbean Central Bank (ECCB و لیتوانی. برخی کشورها نیز علی­رغم اینکه به شهروندان خود در مورد سرمایه­‌گذاری در کریپتوکارنسی هشدار می­‌دهند این موضع را دارند که بازار کرپیتوکارنسی انقدر کوچک است که نگرانی برای ایجاد محدویت یا ممنوعیت در این مرحله را ندارد مثل بلژیک، آفریقای جنوبی و انگلستان.

یکی از سوالات بسیاری که در حوزه سرمایه­‌گذاری بازار کریپتو مطرح می­‌شود، بحث نحوه اخذ مالیات است. کشورهای مختلف، به کرپیتوکارنسی در خصوص اخذ مالیات نگاه متفاوتی دارند مثلا: بلغارستان (مالیات به عنوان دارایی مالی)،  سوئیس (مالیات به عنوان یک ارز خارجی)،  اسپانیا و آرژانتین (مالیات به عنوان درآمد)، دانمارک (مالیات با توجه به درآمد و زیان کسر می‌شود).

بر اساس تصمیم سال 2015 دادگاه داگستری اروپا (European Court of Justice)، درآمدهای حاصل از سرمایه‌­گذاری در کریپتوکارنسی به عنوان مالیات بر ارزش­افزوده درکشورهای عضو اتحادیه اروپا محسوب نمی­‌شود. در بسیاری از کشورهای مورد بررسی، استخراج کریپتو نیز شامل مالیات نمی‌شود. البته در روسیه، اگر استخراج به یک آستانه مشخص از مصرف انرژی برسد، شامل مالیات می‌گردد.

در تعداد اندکی از کشورها، کرپیتوکارنسی به عنوان ابزاری برای پرداخت پذیرفته شده است. مثلا در سوییس از کریپتو به عنوان ابزار پرداخت حتی در موسسات دولتی استفاده می­‌شود. مکزیک هم چنین اجازه­‌ای را برای پرداخت با کریپتو در کنار ارز ملی خودشان صادر کرده است. دولت­‌های آنتیگوا و باربادوا هم برای امور خیریه پرداخت با کرپیتو را مجوز داده­‌اند.

سه نقشه زیر 1. وضعیت قانونی بودن استفاده از کریپتوکارنسی در کشورهای مختلف، 2. چارچوب قانونی در حوزه کریپتو و 3. کشورهایی که ارز کریپتو خودشان را راه اندازی کرده‌اند یا در حال برنامه­‌ریزی برای ارائه آن هستند را نشان می­‌دهد.

pic1

شکل 1: وضعیت قانونی بودن استفاده از کریپتوکارنسی در کشورهای مختلف

در مورد شکل 1، کشورهایی که با رنگ قرمز مشخص شده­‌اند، مناطقی هستند که استفاده از کریپتو کارنسی درآن‌ها توسط دولت­‌های آن کشورها کاملا ممنوع اعلام شده است، و آن‌هایی با با رنگ آبی نمایش داده شده‌­اند به طور ضمنی و غیر مسقیم ممنوع کرده‌اند، بدین معنی که مجوز استفاده از ارزهای مجازی را صادر نمی­‌کنند، اما رسما ممنوع هم نکرده­‌اند.

pic2

شکل 2: چارچوب قانونی در حوزه کریپتو کارنسی در کشورهای مختلف جهان

در شکل 2، کشورهایی که با رنگ سبز مشخص شده‌­اند، قوانین مالیاتی برای استفاده از ارزهای مجازی را تدوین کرده‌­اند، کشورهای با رنگ زرد، قوانین مالی برای موضوعات ضدتروریسم و ضد پولشویی تدوین نموده و کشورهای با رنگ بنفش هر دو نوع قوانین را تدوین و اجرایی نموده‌اند. کشورهای بدون رنگ، هیچ نوع چارچوب قانونی در حوزه کریپتو کارنسی وضع نکرده‌­اند.

pic3

شکل 3: کشورهایی که ارز کریپتو خود را راه­اندازی کردند یا در حال برنامه­ریزی برای ارائه آن هستند

بر طبق شکل 3، کشورهای چین، ونزوئلا، جزایر عضو ECCB، لیتوانی و ایرلند تنها کشورهایی هستند که ارز کریپتو کارنسی ملی یا محلی خود را ارائه نموده‌اند.

وضعیت استفاده از کریپتوکارنسی و بلاک‌چین در کشورهای جهان

کانادا: در نوامبر سال 2013، آژانس درآمد کانادا اعلام کرد که پرداخت بیت‌کوین باید به عنوان روش پرداخت در  معاملات و مبادلات  مورد استفاده قرار گیرد. دولت فدرال کانادا همچنین اعلام کرد که قصد آن از تنظیم مقررات مربوط به بیت‌کوین، جلوگیری از پول‌شویی و قوانین مالیاتی ضدتروریستی می‌باشد.

مکزیک: دولت مکزیک استفاده از ارزهای دیجیتال جایگزین را کاملا ممنوع نکرده است، اما به جای آن در حال مذاکره با سازمان‌های قانون‌گذار دولتی است که شکلی از بیت‌کوین که متعلق به خودشان باشد و ویژگی‌های خاص بلاک‌چین مکزیک را داشته باشد ارائه و معرفی نمایند.

کلمبیا: در کلمبیا حکم شده است که کریپتو کارنسی غیرقانونی نیست، اما به زودی قانونی هم شناخته نخواهد شد.

بولیوی: دولیت بولیوی، استفاده از بیت‌کوین را ممنوع کرده است با این باور که بیت‌کوین باعث فرار مالیاتی می‌شود و همچنین ناپایداری پولی ایجاد می‌کند.

ایسلند: دولت در مورد سرمایه نگران است و استفاده از بیت‌کوین را ممنوع کرده است.

بلژیک: بلژیک از اعلام موضع در مورد بیت‌کوین خودداری کرده است و مثل بسیاری کشورهای دیگر منتظر اعلام نظر اتحادیه اروپاست. فقط یک هشدار عمومی  اعلام کرده است که روی موضوع کریپتوکارنسی نظارت دولتی وجود ندارد.

لهستان: دولت لهستان، معامله و استخراج ارزهای مجازی را  به عنوان یک فعالیت اقتصادی رسمی به رسمیت شناخته است ولی اعلام کرده است که مقررات آن باید توسط اتحادیه اروپا تدوین و اعلام شود.

اوکراین: علی­رغم قوانین مبهم دولتی و سیاست­‌های نامطمئن در برخی حوزه‌­ها، بانک اصلی اوکراین اعلام کرده است که آمادگی خرید بیت‌کوین از هر کدام از ترمینال‌های ATM جهانی را داراست.

روسی